Meer en meer politiekorpsen in Nederland maken gebruik van Bikers. In 1999 kregen agenten in Nederland het idee om de mountainbike te gaan gebruiken voor de surveillance. Een districtschef van Hollands Midden kwam dit tegen tijdens een werkbezoek in Philidelphia (Amerika). Spullen werden aangeschaft en Amerikaanse bike patrol instructeurs werden naar Nederland gehaald om de Leidse collega´s de nodige tactieken en trucs te leren. In het entrum van Arnhem liep op datzelfde moment een gebiedsagent rond die zich afvroeg hoe hij zich sneller kon verplaatsen door het voetgangersgebied. Ook hier werd een mountainbike team ontwikkeld. Deze initiatieven vonden snel opvolging zodat er nu meerdere politiekorpsen de mountainbike surveillance hebben ingevoerd. Het ontstaan van de mountainbike surveillance viel samen met de opkomst van de Wijkgerichte politie zorg. Deze ilosofie gaat uit van de behoefte en verwachting van de Burger naar de Politie, een probleemgerichte aanpak, in samenwerking met partners. Tevens worden binnensteden steeds meer autoluw gemaakt terwijl de woongebieden in de stad worden gekenmerkt door groenstroken, woonerven en 30 kilometerzones. Voor al deze ontwikkelingen is de mountainbike het juiste surveillance middel. In tegenstelling tot de reguliere fietssurveillance zoals een ieder die kent, bijvoorbeeld de wijkagent op de fiets.
In 1993 is het zogenaamd PROF team opgericht (Politie Rijnmond Op de Fiets). Dit heeft gedurende vier jaar naar grote tevredenheid gefunctioneerd. Dit PROF team heeft aan de wieg gestaan van wat nu in Nederland de Bikepatrol` wordt genoemd. Vanwege de toen nieuwe regionale werkwijze was er geen plaats meer voor voornoemd team. Op 17 mei 2004 is het nieuwe `prof´team in Rotterdam-Rijnmond van start gegaan. Rotterdam heeft inmiddels 5 districten waar fulltime bikers actief zijn. District Centrum bestaat het langst en daar hebben de bikers hun nut al ruimschoots bewezen. De infrastructuur van de drukke binnenstad leent zich uitstekend voor bikers. Het team boekt hele goede resultaten en heeft een hoog aanhoudingspercentage. In de weekenden worden zij veel ingezet in het uitgaansgebied en rijden ze veel meldingen via het cameratoezicht dat in Rotterdam aanwezig is.
Politie Haaglanden is in het voorjaar van 2001 gestart. Er rijden nu ongeveer 60 mountainbike agenten rond. Dit aantal zal waarschijnlijk in het komende half jaar gaan verdubbelen. Haaglanden was de eerste die samen met een leverancier hun eigen politie mountainbike ontwikkelden. Mountainbikes zijn te vinden aan het Bureau Jan
Hendrikstraat (pilot Bureau), Bureau Karnebeek, Delft en Scheveningen, Segbroek, Heemstraat en Bureau Laak. Ook bureau Westland heeft inmiddels Bikers tot zijn beschikking. Politie Delft heeft sinds 2002 Bikers en hun werkgebied is het hoofdzakelijk het stadscentrum. Het Bureau Jan Hendrikstraat ( 24 bikers ) was het eerste bureau in Haaglanden waar de mountainbike als een vast onderdeel werd opgenomen in de surveillance. Haaglanden organiseerde in 2004 de eerste landelijke studiedag voor de mountainbike surveillance. Alle bikers hebben een aantal jaar ervaring in het politiewerk. Bij de politie Delft gaat men nu naar 16 Bikers in de surveillance en breidt men het werkgebied Centrum uit met de wijken maar dan bij probleemgerichte aanpak. Mocht men in een wijk een overvloed hebben aan auto-inbraken en maakt men daarvoor een plan van aanpak, dan worden daarin ook de Bikers betrokken. Ook bijvoorbeeld bij veel overlast van hangjongeren in de zomer-vakantie-periode.
Een biker heeft een stoere en sportieve uitstraling: hij moet zelfstandig kunnen werken en de conditie hebben om regelmatig lange tijd op het fietszadel te zitten. Een politieagent op de bike kan na een sprint niet uitgeput aankomen. Want dan begint het echte werk pas: een verdachte in de boeien slaan of omstanders vragen om meer informatie. Een biker wordt speciaal opgeleid en moet eerst een zware selectie doorstaan. Bij de surveillance maakt de Biker, in tegenstelling van zijn gemotoriseerde collega, optimaal gebruik van zijn zintuigen. Het zicht op een fiets is vele malen beter dan vanuit een auto. Maar ook het reukvermogen wordt aan het werk gezet. Menig brand is zo in een vroeg stadium ontdekt. Geluid draagt ver, zeker in de nacht. Voor een mountainbike surveillant is vaak glasgerinkel, schreeuwen op straat of breekgeluiden, aanleiding om een nader onderzoek in te stellen.
Iedereen die wil fietsen kan leren fietsen! Veilig fietsen waarbij je met hoge snelheid nog de volledige controle over je fiets behoudt en bovendien de verkeersveiligheid niet in gevaar komt: dat is een ander verhaal! De biketeams van de regio Rotterdam-Rijnmond krijgen hiervoor een opleiding. Deze opleiding duurt vijf dagen. Om bij het bikersteam van de politie Haaglanden te komen moet men fysiek topfit zijn en men dient 3 spinninglessen te volbrengen. Na deze test en het doorstaan van ‘n keuring bij de sportarts, mag men de genoemde opleiding van 5 dagen volgen. Het certificaat wordt pas uitgereikt als men de opleiding met goed gevolg heeft afgelegd. Tijdens deze 5 daagse opleiding wordt o.a aandacht besteed aan de volgende onderdelen: Fietsbeheersing , Rijden in een groep, Rij en obstakel technieken, Surveillance procedures,Surveillance bij duisternis, Wijkgericht werken, Fietsonderhoud, Wet en regelgeving en conditie en voeding In de opleiding zitten naast bovengenoemde technieken ook procedures die gebruikt worden, om met zo min mogelijk risico’s, zowel voor de Biker als voor de arrestant een wegrennende arrestant te kunnen aanhouden. De Biker zal dan op “hoge” snelheid van z’n fiets moeten komen en dus kan dat gevaar opleveren. Enkele van de geleerde technieken zijn de “dynamische afstap” “de noodstop” en de “powerslide” O.a. met deze technieken worden verschillende procedures samengesteld voor oa aanhoudingen van wegrennende verdachtes. Een van die procedures is de zgn. “fietsenstalling”.
Op de opleiding wordt ook geleerd hoe gezamenlijk op te treden bij bijzondere evenementen. Bijvoorbeeld begeleiden van demonstraties, beteugelen van oproer/rellen. Op de schietbaan wordt, met de Bike als steun, geschoten maar ook vallend met de fiets maakt men gebruik van het vuurwapen. Zelfs rijdend vanaf de fiets, moet men het schieten ervaren. Tijdens het onderdeel fietsbeheersing leer je onder andere slippen (Powerslide). Hierbij wordt de nadruk gelegd op het feit de fiets ook als extra wapen gehanteerd kan worden. De nadruk bij het onderdeel Rij en obstakel technieken ligt hoofdzakelijk op het beheersbaar houden van de fiets onder alle omstandigheden. Hierbij kun je denken aan `het rijden door drukke winkelstraten`, `tussen rijdend verkeer door` en `trappen afdalen`. Bij het onderdeel surveillance procedures leer je aanhoudingstechnieken waarbij de verdachte door middel van verrassingstechnieken wordt aangehouden. Hierbij komt één van de voordelen van de fiets naar voren: de stille nadering van de biker! Om de vaardigheden op de fiets te behouden heeft ieder biketeam een aantal oefendagen naast de reguliere oefendagen die elke agent per jaar heeft.
Afgezien van het milieuvriendelijke aspect van een mountainbike ten opzichte van een motorvoertuig speelt het kostenplaatje ook mee. Een bike eenheid is velen malen goedkoper dan een surveillancevoertuig. Verder is er nog het verrassingseffect; Verrassing wordt bereikt door drie componenten, snelheid, bewegelijkheid en geheimhouding (geluid). De drie componenten die de mountainbike surveillance zo uniek maakt. De burgers zien meer aanspreekbaar blauw op straat en dat draagt in grote maten bij aan het veiligheidsgevoel. Een van de voornaamste taken van de bikers is het repressief optreden tegen alle vormen van overlast. Doordat zij overal en vaker kunnen zijn wordt de pakkans vergroot. Een van de grootste winstpunten van de Bikers is het contact publiek.
Ze zijn heel gemakkelijk aanspreekbaar en hun voorkomen nodigt ook uit om met ze te praten. Er is duidelijk veel meer contact met het publiek en dit levert informatie op. Info van het publiek maar ook over het publiek, bijvoorbeeld over de doelgroep overlast-bezorgers. Ook met hen is het contact goed overigens en zelfs krijgen ze weer respect voor die politie. De inzet van bikers bij evenementen heeft een voordeel dat ze gebruikt kunnen worden op meerdere locaties. Zeker tijdens evenementen zoals `het Zomercarnaval`, `Dance Parade`, `Bavaria City Racing` of de Rotterdamse Marathon kunnen de bikers snel ter plaatse komen indien dit nodig is. Door gebruik te maken van de fiets wordt een grotere actieradius gecreerd voor collega´s. In korte tijd kan de biker op meerdere plaatsen aanwezig zijn. Bikers kunnen ondersteuning bieden bij specifieke controles dan wel acties zoals bijvoorbeeld: Verkeerscontroles, Fietscontroles of Toezicht houden bij koopavonden.
Tot slot hebben de bikers ook een verkennende / signalerende rol. Het doel hiervan is om de verstoringen van de openbare orde en veiligheid voor te zijn. De hoofdtaak van mountainbike surveillance is het surveilleren in gebieden die slecht of niet bereikbaar zijn voor auto´s. Dit kan variëren van een drukke binnenstad tot winkelcentra of woonwijken.
Het reguliere uniform is gemaakt om te wandelen en in een voertuig te zitten. De kleding voor de bikers moet weersbestendig, ademend en functioneel zijn. Het opvallendste van de kleding is het kleurverschil. De bikers fietsen in een lichtblauw gekleurd jack wat zowel aan de voor- en achterzijde is voorzien van een politielogo en reflecterende striping. Door deze striping is de biker in het donker duidelijk zichtbaar voor het overige verkeer. Het jack is winddicht en waterafstotend. Tevens is het mogelijk de mouwen af te ritsen.
De broek van de bikers is zwart gekleurd. Hierbij is over de gehele lengte van de benen een reflecterende striping aangebracht. Aan de onderzijde van de broek zit een elastiek waardoor de broek tijdens het rijden niet omhoog gaat. Op de broek zitten twee extra zakken ter hoogte van het bovenbeen. De bikers dragen in plaats van de overhemden speciale poloshirts. Dit zijn shirts met lange- of korte mouwen. Op het hoofd wordt een helm gedragen, uiteraard voor de veiligheid. Uit onderzoek is gebleken dat wanneer fietsers een helm dragen in het verkeer het aantal gewonden met maar liefst 80% afneemt. En buiten de veiligheid geeft de biker ook een goed voorbeeld aan de burgers.
Zo dragen de Bikers ook altijd een bril en handschoenen. Niet voor of tegen de zon (kan ook) en ook handschoenen niet tegen de kou. Alles is voor bescherming. Een bril om de ogen tegen stof en o.a. vliegen te beschermen maar ook tegen bijvoorbeeld vloeistoffen of spuwen. Handschoenen draagt men voor het geval ze ’n keer onderuit gaan of op ander wijze met iets ruws in aanraking komt. Aan de riem draagt een biker dezelfde middelen als een `normale` politieagent. Een verschil is wel dat de biker de wapenstok zichtbaar draagt, dit is in verband met het comfort tijdens het fietsen. Normaal zit de wapenstok van een agent in een speciaal zakje van de broek en hangt dan langs het been. Dit zit voor de Biker in de weg bij het trappen op de pedalen, dus hangt hij aan de koppel.
